Gemini 3.1 Pro Preview ของ Google ขึ้นนำดัชนีปัญญาประดิษฐ์ Artificial Analysis Intelligence Index ในราคาต่ำกว่าคู่แข่งกว่า 50%
Google ได้เปิดตัว Gemini 3.1 Pro Preview ซึ่งเป็นเวอร์ชันทดสอบล่วงหน้าของโมเดลปัญญาประดิษฐ์ (AI) รุ่นใหม่ โดยโมเดลดังกล่าวสามารถขึ้นสู่อันดับหนึ่งในดัชนีปัญญาประดิษฐ์ Artificial Analysis Intelligence Index (AAII) ด้วยคะแนนรวม 68 คะแนน สูงกว่าโมเดลชั้นนำอื่นๆ เช่น OpenAI o1 ที่ได้ 67 คะแนน และ Anthropic Claude 3.5 Sonnet ที่ได้ 65 คะแนน ที่น่าสนใจยิ่งกว่าคือ Gemini 3.1 Pro Preview มีต้นทุนการใช้งานต่ำกว่าคู่แข่งอย่างมาก โดยราคาอยู่ที่เพียงครึ่งหนึ่งหรือต่ำกว่านั้น ส่งผลให้เป็นตัวเลือกที่น่าดึงดูดสำหรับองค์กรธุรกิจที่ต้องการประสิทธิภาพสูงในงบประมาณจำกัด
ดัชนี AAII เป็นตัวชี้วัดที่พัฒนาโดย Artificial Analysis ซึ่งประเมินสมรรถนะของโมเดล AI ภาษาขนาดใหญ่ (LLM) ผ่านชุด基准ทดสอบที่ครอบคลุมด้านการใช้เหตุผล (reasoning) การเขียนโค้ด (coding) และการประมวลผลภาษาธรรมชาติ (natural language processing) โดยพิจารณาคะแนนเฉลี่ยจากหลาย基准 เช่น GPQA Diamond, AIME 2024, Humanity’s Last Exam, LiveCodeBench, SciCode, Aider Polyglot และ MATH-500 โดย Gemini 3.1 Pro Preview สามารถทำคะแนนนำในหลายหมวด โดยเฉพาะด้านการใช้เหตุผลทางคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์
เปรียบเทียบต้นทุนการใช้งาน: ความคุ้มค่าที่เหนือชั้น
หนึ่งในจุดเด่นหลักของ Gemini 3.1 Pro Preview คือต้นทุนที่ต่ำมากเมื่อเทียบกับคู่แข่ง โดยราคาการใช้งานคำนวณต่อล้านโทเค็น (tokens) อยู่ที่ input 0.10 ดอลลาร์สหรัฐ และ output 0.40 ดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งต่ำกว่า OpenAI o1 ถึง 150 เท่า (o1 อยู่ที่ input 15 ดอลลาร์สหรัฐ และ output 60 ดอลลาร์สหรัฐ) และต่ำกว่า Claude 3.5 Sonnet ถึง 10 เท่า (input 3 ดอลลาร์สหรัฐ และ output 15 ดอลลาร์สหรัฐ)
ตารางเปรียบเทียบราคาต่อล้านโทเค็น (ข้อมูลจาก Artificial Analysis):
| โมเดล | Input (USD) | Output (USD) | คะแนน AAII |
|---|---|---|---|
| Gemini 3.1 Pro Preview | 0.10 | 0.40 | 68 |
| OpenAI o1 | 15.00 | 60.00 | 67 |
| Claude 3.5 Sonnet | 3.00 | 15.00 | 65 |
| GPT-4o | 2.50 | 10.00 | 64 |
| Llama 3.1 405B | 0.88 | 0.88 | 62 |
จากตารางดังกล่าว จะเห็นว่า Gemini 3.1 Pro Preview ไม่เพียงทำคะแนนสูงสุด แต่ยังมีต้นทุนต่ำสุด สร้างความคุ้มค่าที่สูงกว่าโมเดลอื่นๆ อย่างชัดเจน โดยเฉพาะสำหรับการใช้งานในระดับองค์กรที่ต้องการประมวลผลปริมาณข้อมูลขนาดใหญ่ เช่น การวิเคราะห์ข้อมูลธุรกิจ การพัฒนาซอฟต์แวร์ หรือการให้บริการลูกค้าอัตโนมัติ
สมรรถนะใน基准ทดสอบ: ความเป็นเลิศด้านการใช้เหตุผล
Gemini 3.1 Pro Preview ถูกออกแบบให้เป็น “thinking model” คล้ายกับ OpenAI o1 โดยสามารถใช้เหตุผลแบบ chain-of-thought (การคิดทีละขั้นตอน) เพื่อแก้ปัญหาที่ซับซ้อนได้ดีเยี่ยม ใน基准 GPQA Diamond ซึ่งทดสอบความรู้ทางวิทยาศาสตร์ระดับปริญญาเอก โมเดลนี้ทำได้ 69.6% สูงกว่า o1 (69.2%) และนำหน้า Claude 3.5 Sonnet (68.0%) ส่วนใน Humanity’s Last Exam ซึ่งเป็นชุดคำถามยากสุดขีดจากหลากหลายสาขา ได้คะแนน 21.6% สูงกว่า o1 (9.1%) และ Claude (10.9%) อย่างมีนัยสำคัญ
นอกจากนี้ ในด้านคณิตศาสตร์ AIME 2024 ได้ 92.0% ซึ่งเป็นคะแนนสูงสุดในบรรดาโมเดลที่ทดสอบ และ MATH-500 ได้ 98.8% แสดงให้เห็นถึงความเชี่ยวชาญในการแก้โจทย์คณิตศาสตร์ขั้นสูง สำหรับการเขียนโค้ด LiveCodeBench ได้ 70.4% และ SciCode ได้ 40.6% ซึ่งอยู่ในระดับนำหน้าเช่นกัน โดยรวมแล้ว Gemini 3.1 Pro Preview ทำได้ดีในทุกด้าน โดยเฉพาะการใช้เหตุผลที่ต้องใช้เวลาคิดนาน (long reasoning)
อย่างไรก็ตาม โมเดลนี้ยังมีข้อจำกัดบางประการ เช่น ใน基准 MMLU-Pro ได้เพียง 84.1% ซึ่งต่ำกว่า o1 (87.3%) แต่จุดแข็งในต้นทุนและคะแนนรวมทำให้เป็นตัวเลือกอันดับหนึ่งในดัชนี AAII
ความพร้อมใช้งานและการพัฒนาต่อไป
ปัจจุบัน Gemini 3.1 Pro Preview มีให้ใช้งานผ่าน Google AI Studio และ Vertex AI ในโหมดทดสอบ โดยผู้ใช้สามารถเข้าถึงได้ฟรีในขอบเขตจำกัด (rate limit 10 requests ต่อนาที และ 1,000 requests ต่อวัน) และมีตัวเลือกใช้โทเค็นพิเศษสำหรับการใช้เหตุผล (reasoning tokens) ซึ่งไม่นับรวมในโทเค็นมาตรฐาน Google วางแผนอัปเดตโมเดลนี้อย่างต่อเนื่อง โดยคาดว่าจะเปิดตัวเวอร์ชันเต็มในเร็วๆ นี้
เมื่อเปรียบเทียบกับคู่แข่ง Gemini 3.1 Pro Preview ยังเร็วกว่า o1 ถึง 2.5 เท่าในการตอบสนอง โดย latency ต่ำเพียง 30% ของ o1 ขณะที่ประสิทธิภาพใกล้เคียงกัน สิ่งนี้ทำให้เหมาะสมสำหรับแอปพลิเคชันเรียลไทม์ในธุรกิจ เช่น chatbot วิเคราะห์ข้อมูล หรือเครื่องมือพัฒนาซอฟต์แวร์
บทสรุปสำหรับผู้ประกอบการธุรกิจ
Gemini 3.1 Pro Preview แสดงให้เห็นถึงความก้าวหน้าของ Google ในการพัฒนา AI ที่มีประสิทธิภาพสูงในต้นทุนต่ำ ซึ่งจะช่วยเปลี่ยนแปลงการนำ AI มาใช้ในองค์กร โดยเฉพาะ SME และบริษัทขนาดใหญ่ที่มองหาความสมดุลระหว่างคุณภาพและราคา การขึ้นนำดัชนี AAII ยืนยันศักยภาพของโมเดลนี้ในการแข่งขันกับผู้นำตลาดอย่าง OpenAI และ Anthropic ผู้สนใจควรทดสอบผ่าน Google AI Studio เพื่อประเมินการใช้งานจริง
(จำนวนคำประมาณ 750 คำ)
This Article is sponsored by Gnoppix AI (https://www.gnoppix.org)